Б.ЭНХЗАЯА

 

“Сургуулийнхаа тал­байд хөлбөмбөг тоглодог байхад гоё байсан” гэх үгийг нэгэн хүүгээс сон­сов. Тэрээр таван жилийн өмнө Орос-III сургуулийн хөлбөмбөгийн талбайд тоглож байснаа хэлжээ. Харин одоо тэр талбайд “Номун” хэмээх хотхон сүндэрлэж байна. Сурагч­дын хөлбөмбөгийн тал­байг “булаасан” уг хотхон баригдаж эхэлсэн цагаа­саа асуудал дагуулсан гэнэ. Орос-III сургуулийн захирал Ж.Соронзон сур­гуулийн эзэмшил газрыг зарснаар Номун хотхон “мэндэлсэн” гэж оршин суугчид үздэг байна. Энэ хэрэгт тухайн үеийн хотын захиргаа, Боловсрол шинж­лэх ухааны яамны­хан холбоотой төдийгүй холбогдох албаныхны шал­галтыг хахуулиар хаа­даг тухай мэдээлэл өгөв. Тэрээр Монгол кино нэгт­гэлийн захирал Ж.Солон­гын дүү. Уг асуудал гурав, дөрвөн жилийн өмнө шүү­хээр хэлцэгдэж байснаа “нам” дарагджээ. Чөлөөт цагаа өнгөрөөж хөлбөмбөг тоглодог байсан хүүхэд багачуудад хайран санаг­даж байгаа нь гарцаагүй. Нэгэнт сүндэрлэсэн хот­хонд одоо “СӨХ”-г тойр­сон асуудал өрнөж эхэл­жээ. Уг хотхоны талаар сурвалжлахаар очиход СӨХ гэх тодорхой нэр устай хаяг самбар, өрөө тасалгааг олж харсангүй. Эрэл сурал болсоор олж овчол нэр хаяггүй “2009” дугаартай өрөө угтав. Хот­хоны СӨХ гэхэд гутмаар давчуухан өрөөнд хоёр ширээ багтаж ядна. Сан­тех­никч бололтой залуу компьютер ширтэнгээ шир­вэсхийн, СӨХ-ны нэрийг  “Ивээлт номун” хэмээн өгүүлэв. Оршин суугчдын дунд зохион байгуулдаг ажлын талаар тодруулах гэсэн боловч “Мэдээлэл өгөх шаард­лага­гүй” хэмээн тас хорив.

 

“ИВЭЭЛТ НОМУН” СӨХ-НЫХОН ҮЙЛ АЖИЛЛАГААГАА ТАЙЛАГНАДАГГҮЙ

Шинээр ашиглалтад орсон байрыг барилгын компанийнхан эхний гур­ван жилд засвар үйлчил­гээг хариуцах учир “Ивээлт номун” СӨХ-ныхноос уг ажил хол байх ч, хотхоны цэвэрлэгээ, үйлчилгээ, жижүүр, гадна дотно орчны хог хаягдлыг хариуцах ёстой. Уг ажил цалгардсаныг айлууд хэлж байна. Орцны хогийн цэг хэд хэдэн удаа дэлбэрсэн аж. Энэ нь хог хаягдлаа хугацаанд нь ачиж, зай­луулаагүйгээс үүдэлтэй гэнэ. Мөн цэвэрлэгээ үйл­чилгээ хангалтгүй байдаг юм байна.

“Номун” хотхоны ор­шин суугчид нь СӨХ-ндоо сар бүр татвараа төлө­хөөс өөр зүйлийг мэддэг­гүй аж. “Татварын мөнгөө хугацаанд төлөөрэй” гэх зарлалаас хэтэрдэггүйг тэд хэлж байв. Угтаа оршин суугчдын саналын дагуу СӨХ-г байгуулж, үйл ажиллагаагаа тайлаг­нах ёстой ч энэ хууль уг хотхонд үйлчилдэггүй бололтой. СӨХ-г оршин суугчдын дундаас хэн, хэчнээн хүнтэй байгуулж байсан нь тодорхойгүй.

Энэ талаарх мэдээлэл тэ­дэнд алга. Учир нь “Ивээлт номун” СӨХ-ныхон үйл ажиллагаагаа тайлагна­даг­гүй аж. Ашиглалтад орсон цагаас нь амьдарч эхэлсэн зарим айл СӨХ-ноос хурал зохиож байсан талаар сонсоогүй байна. Харин татвар өндөр байгаад зарим иргэн бухимдаж байв. СӨХ-ны дээд зөвлөлийн гаргасан тогтоолоор байрны оршин суугчид 1м.кв-ийн үнэ 120 төгрөг байхаар тогтжээ. Харин уг хотхоны 1м.кв-ийн татварын үнэ 170 төгрөг гэнэ. Үүнийг бодоод үзвэл нэг айл сард 20-30 мянган төгрөг төлж буй аж. Урьд нь 200 төгрөг байсан гэдгийг эх сурвалж хэлж байна. Харин зарим айл нь СӨХ-ны татвараа хоёр жил орчим төлөөгүй явж байгаа гэнэ. Учир нь татварын хэмжээ өндөр байгаад тэд бухимджээ. Тэдний хэлж буйгаар татвараа нэхэж шаардсан зүйлгүй өдий хугацааг үдсэн болохоор нэг л өдөр бөөн мөнгөний өр гарч ирэх болов уу гэсэн айдас­тай байгаагаа учирлаж байв. Нөгөө талаар “Ивээлт номун”-ынхон дуулгавартайгаар өгсөн айлынхаа татварын аваад таг болдог бололтой.

Сар бүр цугларах уг хөрөнгийг чухам юунд зар­цуулдаг болох нь ор­шин суугчдын дунд асуулт хэвээр. Иймэрхүү асууд­лын цаана мөнгө угаах ажил явагдаж буйг олон жишээ харуулж буй юм.